Japon deprem uzmanı Yoshinori Moriwaki

Uzun yıllardır uyuyan Hakkari’deki fay hattı korkuttu. Son zamanlarda sık sık artçı yaşanan Hakkari fay hattı hakkında Japon deprem uzmanı Yoshinori Moriwaki çarpıcı açıklamalarda bulundu. Türkiye’nin en büyük depremlerinden biri 1930’lu yıllarda Hakkari’de yaşandı. 7.2 büyüklüğünde Salmas depremi olarak kayıtlara geçti. Hakkari fay hattı son günlerde yeniden korku ve paniğe neden oldu. Artan artçı sarsıntılar nedeniyle alarma geçen AFAD sonrası uzmanlarda bölgeye giderek Hakkari fay hattının hareketleri konusunda araştırma yaptı. Bunlardan biri de Japon deprem uzmanı Yoshinori Moriwaki, oldu. Moriwaki, Hakkari’deki 1930 yıllarını hatırlattı. Şemdinli kısmına kadar büyük tehlikede olduğunun altını çizen Japon uzman tarihin her an tekerrür edebileceğini belirtti. Moriwaki bölgede tam 5 tane geçen fay hattı olduğunu söyledi. Bu fay hatları İran’a kadar uzanıyor. Uzun süredir fay hatlarının birbirini tetiklediğinin altını çizen Moriwaki “Her an 7 şiddetinde deprem olabilir” dedi. Toprak yapısının çok eski olmasından kaynaklı olası bir depremde büyük yıkım yaşanma olasılığının yüksek olduğunu hatırlattı. Moriwaki sözlerine şu ifadelerde devam etti: “Vali ile de görüştük zemin üzerine yaptığımız araştırmada tehlikeli bir bölge olduğunu tespit ettik. 5 tane fay hattında yüksek oranda bir enerji birikmiş. Bu enerji her an patlayabilir. AFAD bununla ilgili bilgilendirildiği için şimdiden hazırlıklarını yapmış durumdalar. Killi bir toprak yapısı olduğundan hızla parçalanma olasılığı var. Fay hatları da bir o kadar zemine yakın. Hem toprak yumuşaıklığı hem fay hattının yakınlığı üzerine de tahmini 7 üzeri bir depremde bölgede büyük yol yarılmalarının yaşanacağını söyleyebiliriz. Bölge halkı bununla ilgili bilinçlendiriliyor.”

TÜRKİYE’NİN EN BÜYÜK DEPREMLERİNDEN BİRİ! Altta da yer alan bilgilere göre Hakkari’deki zemin yapısına dair bilimsel veriler yer alıyor. Çalışma bilimsel olarak kayıtlara geçtiğinden bu konu da resmi kuruluşlarında hazırlıkları var. Bölge halkının yüksek bina yapmaması en büyük avantaj olarak kaydediliyor. İşte Hakkari zemininin yer aldığı bilimsel çalışmalardaki detaylar; “Yüksekova (Hakkari) yerleşim alanı ve çevresi jeolojik yapı, tektonik özellikler, depremsellik açısından riskli bölgede yer almakta. Bu çalışmada, saha gözlemleri ve bölgede meydana gelen depremler ışığında, başta Yüksekova ilçe yerleşimi olmak üzere civar köylerin yerel zemin koşulları ve aktif faylara olan uzaklıkları göz önünde bulundurularak bölgenin depremselliği ve deprem tehlike analizleri konu edilmiştir. Yüksekova yerleşim alanı genel olarak Kuvaterner yaşlı az tutturulmuş-gevşek-yumuşak çökeller (çakıllı, kumlu, killi) üzerinde yer almaktadır ve yeraltı suyu seviyesi ova içerisinde bazı yerlerde yüzeye kadar ulaşmakta ve artezyen yapmaktadır. Tehlike analizleri sonucunda ivme değerleri gevşek suya doygun zeminlerde 0.3-0.4 g değerlerine ulaşmaktadır. Düşük ivme değerleri ise, Yüksekova’nın K-KD kesimlerinde yüzeylenen kumtaşı–kiltaşı ve temel kayası olan melanj birimlerinin yer aldığı, yapılaşmanın nispeten daha az olduğu alanlarda yaklaşık 0.1 g olarak elde edilmiştir. Bölgede aletsel süreçte meydana gelmiş depremler kullanılarak büyüklük-frekans ilişkisinden elde edilen parametreler ve dönüş periyotlarından büyüklüğü M=7 olan depremin tekrarlama periyodu 100 yıl, M=7.5 olan depremin ise 255 yıl olarak hesaplanmıştır. Yüksekova ve çevresini içine alan fay zonlarının aktif özellikleri ve deprem üretme kapasiteleri, kent yerleşim alanının zemin koşulları ve bölgedeki yapı kalitesinin istenilen düzeyde olmaması olası büyük bir depremde mevcut yerleşim alanında yüksek can ve mal kaybı yaşanmasına neden olabileceğini düşündürmektedir.”